whiplash schadevergoeding en causaal verband

een verzekeraar is van mening dat een vóór ongeval goed functionerende vrouw in de situatie zonder ongeval ook arbeidsongeschikt zou zijn geworden

Op 27 januari 2001 overkomt een vrouw een verkeersongeval. Als fietser wordt zij aangereden door een auto. Die auto is verzekerd bij Delta Lloyd Schadeverzekering N.V.

Mevrouw heeft als gevolg van het ongeval whiplashletsel opgelopen. Zij vordert schadevergoeding van Delta Lloyd, met name schade in de inkomenssfeer.

Delta Lloyd daarentegen vindt dat de klachten en beperkingen van mevrouw ook zonder het ongeval zouden zijn ontstaan. Daarom wil men het verlies van inkomen van mevrouw - schade ten gevolge van een verlies aan verdienvermogen - slechts over een zeer korte periode vergoeden. Mevrouw is het daarmee niet eens.

de onafhankelijke medische onderzoeken ...

Met de advocaat van mevrouw wordt afgesproken dat er onafhankelijk neurologisch onderzoek zal plaatsvinden. Als daaruit niet voldoende duidelijk wordt, zou dit onderzoek worden gevolgd door een psychiatrische expertise. Mevrouw had zich overigens al op voorhand bereid getoond al haar medische gegevens van vóór het ongeval aan de verzekeraar ter beschikking te stellen en wel over de periode 1980-2008. Alleen over de periode februari 1994-november 2000 blijken er geen gegevens meer beschikbaar.

neurologisch ...

neuroloog E.H.M. van den Doel in zijn rapportage:

"de enige conclusie kan zijn dat de ernstige functiestoornissen ..... op geen enkel wijze op neurologisch gebied worden verklaard. Er zijn meer dan voldoende aanknopingspunten voor een aandoening op psychiatrisch vakgebied en ik verwacht dan ook dat dit bevestigd zal worden door een psychiatrische expertise"

psychiatrisch ...

prof. dr. R.J. van den Bosch in zijn rapportage:

"onduidelijk is hoe zij voorafgaand aan het ongeval functioneerde. Zij ontkent psychische problematiek ooit in haar leven te hebben gehad. Bij de stukken ontbreekt informatie van de huisarts over een periode van bijna 7 jaar. De suggestie van betrokkene dat zich niets heeft voorgedaan in die periode dat huisartsenbezoek rechtvaardigde, lijkt weinig aannemelijk en in strijd met de constatering dat het dossier meerdere berichten van artsen bevat uit die periode"

en

"deze klachten (moeheid) zijn naar hun aard aspecifiek en ze komen veel voor in allerlei gradaties van ernst, bij uiteenlopende functionele klachtenpatronen die aangeduid worden als chronische vermoeidheid, burnout, fibromyalgie, etc."

"de bevindingen bij de neurologische expertise wijzen op conversiesymptomen en het lijkt me niet uitgesloten dat betrokkene al vóór het ongeval hiertoe neigde, maar documentatie ontbreekt."

"het valt wel op dat betrokkeke persisteert bij een somatische verklaring, hoewel daarvoor geen enkele aanwijzing is gevonden. Sommige artsen lijken deze visie kritiekloos over te hebben genomen"

• op de vraag "hoe luidt uw werkdiagnose?" wordt geantwoord:

"het klassieke begrip "hysterie" in de variant die in het verleden werd aangeduid als "posttraumatische neurose", omvat veel van de hier vastgestelde klachten en subjectief ervaren beperkingen. Centraal staan mijns inziens ... een lastig te begrijpen behoefte aan de invalidenrol."

• op de vraag over de verwachte situatie zonder ongeval:

"zonder ongeval hadden de klachten ook kunnen ontstaan ontstaan, omdat het ongevalsmechanisme op zichzelf geen somatische verklaring oplevert voor de klachten."

• op de vraag: "komen de klachten en afwijkingen die u bij betrokkene heeft gevonden, ook voor in de niet-getraumatiseerde populatie?" wordt geantwoord:

de conversiestoornis komt niet zoveel voor. De schatting is 11 tot 31 per 100.000 personen, maar in een medische setting ligt het percentage hoger (0.7-5.0%). Zoals opgemerkt beschouw ik de bij mijn onderzoek naar voren gebrachte moeheids- en cognitieve klachten en subjectieve berperkingen als aspecifieke functionele klachten, die veel voorkomen in de algemene bevolking, geheel los van traumatische ervaringen. Van de ongedifferentieerde somatoforme stoornis, de diagnose die het beste past, heeft 14-19% van de algemene bevolking ooit weleens last, zeer vaak dus ..."

het geschil ...

Het gaat in deze letselschade dus met name over het verlies aan verdienvermogen (lees: schade in de inkomenssfeer). Men twist over de vraag of de klachten van deze mevrouw ook in de situatie zonder ongeval zouden zijn ontstaan.

Delta Lloyd:
zegt dat de reactie van mevrouw op het ongeval niet zonder meer te begrijpen is, maar dat dit kan worden verklaard vanuit haar persoonlijkheidsstructuur. Dit is volgens Delta Lloyd relevant, aangezien de klachten ook zonder het ongeval zouden kunnen zijn opgetreden. Want:

• het ongevalsmechanisme geeft namelijk geen verklaring voor de klachten.
• 14-19% van de bevolking krijgt volgens de psychiater ook zonder ongeval ooit wel eens last van de klachten zoals die bij mevrouw zijn geconstateerd èn
• de manier waarop zij op het ongeval heeft gereageerd, is een aanwijzing dat zij tot deze groep behoort.

Delta Lloyd voert daarnaast nog als verweer dat een deel van het huisartsenjournaal ontbreekt, waardoor zij bij gebrek aan wetenschap, betwist dat zich in die periode niets relevants heeft voorgedaan.

de Rechtbank:
vindt dat Delta Lloyd onvoldoende aannemelijk heeft gemaakt dat al voor het ongeval sprake was van een kwetsbare persoonlijkheidsstructuur, waardoor de klachten ook zonder het ongeval zouden zijn ontstaan.

Onbetwist is namelijk dat mevrouw ten tijde van het ongeval:

• 29,8 uur per week werkzaam was als jeugd hulpverlener/zorgkundige coach voor meervoudig gehandicapte kinderen. 
• Zij daarnaast een diploma MDGO-activiteitenbegeleiding, een diploma MBO-sociaal pedagogisch werk en HBO-diploma psycho pedagosich medewerker en sociaal pedagogisch hulpverlener heeft.
• Bovendien heeft zij het certificaat gebarentaal behaald en de C–licentie gymnastiek. 
• Zij gaf ook gymnastieklessen aan jeugdleden. 

Delta Lloyd en de psychiater baseren hun conclusie alleen op de wijze waarop mevrouw heeft gereageerd op het ongeval.

Tussen partijen staat echter vast dat deze klachten pas ná en als gevolg van het ongeval zijn ontstaan. Dat de reactie van mevrouw op het ongeval niet de reactie is die na een dergelijk ongeval valt te verwachten, duidt er naar het oordeel van de rechtbank - zonder meer - niet op dat mevrouw ook vóór het ongeval een kwetsbare persoonlijkheidsstructuur had. Tegenover het onderbouwde standpunt van mevrouw zelf, is dit dan ook een onvoldoende sterke betwisting van de stelling dat er geen sprake is van een relevante predispositie.

Voor wat betreft eventuele ontbrekende medische informatie overweegt de rechtbank dat de psychiater in zijn rapport heeft aangegeven dat informatie van de huisarts van februari 1994 tot 2000 ontbreekt. Dat zich in die periode niets heeft voorgedaan, acht hij weinig aannemelijk en in strijd met de constatering dat het dossier meerdere berichten van artsen bevat uit deze periode.

Neuroloog Van den Doel geeft in zijn rapport echter wel aan de beschikking te hebben over het volledige huisartsenjournaal over de periode 1980-2008, met de vermelding dat ten aanzien van de periode 1994-2001 geen gegevens ter beschikking staan.

Mevrouw heeft daarvoor als verklaring gegeven dat zij in die periode geen reden heeft gehad naar de huisarts te gaan. In de periode vóór 1994 heeft zij alleen voor kleinigheden, zoals acnebehandelingen en recepten voor de pil, de huisarts bezocht.

Op grond van het bovenstaande acht de rechtbank het niet aannemelijk dat een deel van het huisartsenjournaal ontbreekt of is achtergehouden, maar zal zij het ervoor houden dat er geen vermeldingen zijn opgenomen in de desbetreffende periode.

de einduitspraak van de rechtbank ...

Nu er verder geen feiten of omstandigheden uit de medische of persoonlijke geschiedenis van mevrouw zijn aangevoerd, waaruit zou kunnen blijken dat de klachten ook zonder ongeval bij mevrouw zouden zijn ontstaan, oordeelt de rechtbank dat Delta Lloyd de stelling van mevrouw dat er géén sprake is van een relevante predispositie, onvoldoende gemotiveerd heeft betwist.

Op grond daarvan wordt het verzoek te bepalen dat er ten aanzien van de in het rapport van de psychiater beschreven klachten die als gevolg van het ongeval zijn ontstaan geen sprake is van relevante predispositie, toegewezen.

Delta Lloyd zal dus ook de toekomstige schade in de inkomenssfeer (schade ten gevolge van een verlies aan verdienvermogen) moeten vergoeden.

(Rechtbank 's-Gravenhage | 11 juli 2011 | LJN: BU2097 | klik hier voor de volledige uitspraak)

Ondervindt u ook problemen met uw schadevergoeding voor whiplash? Vraag dan geheel vrijblijvend om een eerste advies.